Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống năm 2026” do Bộ VH-TT&DL tổ chức đang mở ra sân chơi âm nhạc dành cho mọi người dân, không phân biệt tuổi tác, nghề nghiệp.
Cuộc thi được tổ chức trên phạm vi toàn quốc thông qua nền tảng số, kéo dài đến hết ngày 30/11/2026. Từ lời ru, tiếng rao phố đến âm thanh lao động thường ngày, mỗi thanh âm được ghi lại và chia sẻ sẽ góp phần hình thành Ngân hàng giai điệu Việt Nam và Bản đồ âm nhạc Việt Nam, tạo thêm nguồn lực cho công nghiệp văn hóa của đất nước.
 |
| Các đại biểu thực hiện nghi thức phát động chương trình. Ảnh: TTXVN |
Chương trình được triển khai trên cơ sở Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Quyết định số 2486/QĐ-TTg ngày 14/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Hoạt động này nhằm khơi dậy năng lực sáng tạo âm nhạc trong cộng đồng; phát hiện, giới thiệu những giai điệu, âm thanh, tác phẩm và câu chuyện âm nhạc xuất phát từ đời sống thực tế, phản ánh sự đa dạng về vùng miền, dân tộc và thế hệ.
Thông điệp xuyên suốt của chương trình là “Mỗi người một giai điệu. Triệu người cùng tạo nên âm thanh Việt Nam”. Đi kèm là một câu hỏi gửi tới công chúng: “Nếu Việt Nam có một âm thanh trong bạn, âm thanh ấy là gì?”. Câu trả lời có thể là lời ru của bà, tiếng rao đêm trên phố, nhịp lao động nơi đồng ruộng, tiếng nhạc cụ trong lễ hội hay một làn điệu gắn với một vùng đất cụ thể. Mục tiêu của chương trình không phải tìm ra một âm thanh duy nhất đại diện cho đất nước, mà là khám phá và kết nối nhiều thanh âm cùng làm nên Việt Nam. Không gian sáng tạo vì thế được mở rộng cho mọi tầng lớp nhân dân, thay vì chỉ dành cho đội ngũ nghệ sĩ chuyên nghiệp.
Đối với Đắk Lắk, sau khi hợp nhất địa giới hành chính, không gian văn hóa và đời sống của tỉnh được mở rộng toàn diện, tạo nên một “giai điệu cuộc sống” độc đáo giao thoa hài hòa giữa bản sắc đại ngàn Tây Nguyên và nhịp sống biển cả duyên hải, biến bức tranh đời sống thành một “bản hợp xướng” vừa hùng vĩ, vừa phóng khoáng; hòa quyện giữa thanh âm trầm hùng của đại ngàn với giai điệu dạt dào của biển cả. Đó là tiếng cồng chiêng Tây Nguyên vang vọng giữa rừng già, tiếng đàn đá, kèn đá réo rắt, vị nồng nàn của rượu cần, cơm lam và hương thơm quyến rũ của thủ phủ cà phê. Đó là tiếng sóng vỗ bờ, nhịp sống rộn ràng tươi mới tại các bến cá buổi sớm, tiếng hát Bài chòi mộc mạc của ngư dân làng chài và vị mặn mòi từ những sản vật đại dương trứ danh.
Thanh âm là sự giao cảm giữa con người với nhau, với thiên nhiên và cuộc sống. Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống năm 2026” không đơn thuần là một cuộc thi âm nhạc, mà trước hết là sáng kiến khơi dậy tình yêu gia đình, quê hương, đất nước. Vì vậy, mỗi người nên bắt đầu từ những việc giản dị như ghi lại một âm thanh quê nhà, chia sẻ một câu hát yêu thích, hay thử sáng tác một giai điệu của riêng mình; qua đó tự kể câu chuyện của mình bằng âm thanh và tự tin hòa nhập cùng thế giới!.
Âm nhạc không chỉ thuộc về nghệ sĩ chuyên nghiệp, mà là không gian để mỗi người tham gia bằng trải nghiệm và ký ức của mình. Có những âm thanh hôm nay tưởng bình thường, nhưng theo thời gian có thể trở thành ký ức quý giá; thông qua việc sáng tạo và lan tỏa chúng, thế hệ trẻ có thể góp phần kể câu chuyện quốc gia bằng văn hóa. Và khi hàng triệu thanh âm nhỏ bé được lắng nghe, lưu giữ và phát huy, đó cũng là cách mỗi chúng ta góp phần viết tiếp giai điệu của Tổ quốc hôm nay, để trao lại cho các thế hệ mai sau.
Với 54 dân tộc anh em cùng sinh sống trên dải đất hình chữ S, đây là kho dữ liệu và bản đồ số về âm thanh Việt Nam, sẽ là nguồn chất liệu phong phú để các nhạc sĩ sáng tạo tác phẩm đương đại mang bản sắc dân tộc, tiếp cận gần hơn với khán giả trong nước và quốc tế.
Châu Linh
Nguồn: Báo Đắk Lắk điện tử
