Trao cơ hội, mở lối hoàn lương

Phòng, chống tội phạm và giữ gìn trật tự an toàn xã hội không chỉ dừng lại ở công tác đấu tranh, xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật. Quan trọng hơn, đó còn là hành trình kiên trì giúp đỡ những người từng lầm lỗi vượt qua mặc cảm, tìm kiếm sinh kế và từng bước làm lại cuộc đời.

Gỡ rào cản, tạo điểm tựa vững vàng

Để công tác tái hòa nhập cộng đồng đạt hiệu quả bền vững, sự chuẩn bị cho phạm nhân ngay từ trong trại giam qua các chương trình tư vấn nghề nghiệp, định hướng việc làm và phổ biến pháp luật đóng vai trò rất quan trọng, giúp họ sẵn sàng tâm thế bước vào hành trình mới. Cuối tháng 6 vừa qua, các cơ quan, ban ngành đã phối hợp tổ chức tư vấn nghề nghiệp, việc làm cho 1.100 phạm nhân chuẩn bị chấp hành xong án phạt tù ở 3 trại giam trên địa bàn tỉnh.

Từ nguồn vốn vay ưu đãi, anh Hà Văn Long (đứng giữa) có điều kiện đầu tư vườn cà phê của gia đình.

Thượng tá Thân Trường Bắc, Phó Giám thị Trại giam Đắc Tân cho biết, đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước trong việc giúp người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng, ổn định cuộc sống, hạn chế tối đa tái phạm tội. Việc chấp hành xong án phạt tù không phải là kết thúc mà là sự khởi đầu cho một hành trình mới.

Tuy nhiên, khi thực sự trở về địa phương, hành trang của nhiều người vẫn đầy hoang mang, chới với. Nỗi sợ hãi lớn nhất không chỉ là sinh kế mưu sinh, mà còn là ánh nhìn nghi ngại từ cộng đồng và khoảng cách trong gia đình. Nhằm gỡ bỏ rào cản ấy, lực lượng công an các cấp đã phát huy vai trò nòng cốt khi trực tiếp “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng”, chủ động xuống tận nhà thăm hỏi, động viên, nắm bắt tâm tư nguyện vọng, giúp nhiều người trút bỏ mặc cảm.

Theo Phòng Cảnh sát thi hành án hình sự và hỗ trợ tư pháp (Công an tỉnh), tính đến giữa tháng 8/2026, toàn tỉnh đang quản lý 5.075 trường hợp tái hòa nhập cộng đồng (gồm 4.021 người chấp hành xong án phạt tù và 1.054 người được đặc xá). Bằng sự đồng hành của cấp ủy, chính quyền địa phương; sự sát sao, quan tâm của công an cơ sở; sự động viên của gia đình, người thân đã có hàng nghìn người có quá khứ lầm lỡ chấp hành tốt pháp luật, tích cực lao động và từng bước ổn định cuộc sống.

Sự đồng hành, chủ động đó ghi nhận kết quả rõ nét ở nhiều địa phương như phường Ea Kao (quản lý 41 trường hợp thì có tới 39 người trong nhóm A: nhóm chấp hành tốt); phường Thành Nhất (quản lý 94 người, có 70 người trong nhóm A); phường Buôn Ma Thuột (quản lý 301 người, có 87 người thuộc nhóm A)…

Trao sinh kế, dựng lại niềm tin

Nhận thức rõ sinh kế là “chìa khóa” để người hoàn lương không rơi vào con đường cũ, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh (NHCSXH) đã thể hiện vai trò nòng cốt khi chủ động đưa dòng vốn ưu đãi đến đúng đối tượng. Các phòng giao dịch NHCSXH đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, lực lượng công an rà soát nhu cầu, hướng dẫn thủ tục đơn giản, áp dụng lãi suất ưu đãi và thời hạn vay linh hoạt. Theo bà Trần Thị Thắm, Phó Giám đốc Chi nhánh NHCSXH tỉnh, tính đến nay, đã giải ngân cho 607 khách hàng chấp hành xong án phạt tù vay vốn theo Quyết định số 22/2023/QĐ-TTg với tổng dư nợ 40,4 tỷ đồng (tính riêng trong gần 8 tháng đầu năm 2026 đã giải ngân cho hơn 110 lượt khách hàng với số tiền trên 10,2 tỷ đồng).

Anh Nguyễn Văn Hào (bìa phải) quyết tâm làm lại cuộc đời sau những tháng ngày lầm lỡ.

Bên cạnh đó, ngay khi Quyết định số 08/2026/QĐ-TTg về tín dụng đối với người sau cai nghiện ma túy có hiệu lực (từ ngày 1/5/2026), ngân hàng đã giải ngân cho 8 lượt khách hàng với số tiền trên 760 triệu đồng. Các khoản vay này không đơn thuần là một chính sách tín dụng, mà còn là một chính sách xã hội giàu tính nhân văn, nhân đạo. Nguồn vốn ưu đãi được sử dụng để học nghề, sản xuất kinh doanh, tạo việc làm và phát triển sinh kế bền vững, giúp người vay có điều kiện tự tạo thu nhập, ổn định cuộc sống và khẳng định giá trị bản thân, tái hòa nhập cộng đồng, trở thành người có ích cho gia đình và xã hội, góp phần giữ gìn trật tự an toàn xã hội.

Câu chuyện của anh Nguyễn Văn Hào (ở phường Tân Lập) là một ví dụ. Sau khi mãn hạn tù, nỗi lo lớn nhất của anh Hào không chỉ là thiếu vốn, thiếu nghề, mà còn là sự kỳ thị của xã hội. Thế nhưng, chính quyền địa phương, lực lượng Công an đã hỗ trợ, tạo điều kiện về mặt bằng và vốn vay ưu đãi để anh làm kinh tế. Được ngân hàng giải ngân khoản vay 80 triệu đồng, anh Hào quyết định “làm lại cuộc đời” bằng việc thu mua các loại nông sản, đặc biệt là cau tươi. Hằng ngày, anh rong ruổi khắp nơi thu mua cau rồi cung cấp cho các đại lý lớn. Công việc không dễ dàng nhưng đem lại cho anh nguồn thu nhập ổn định và quan trọng hơn là cảm giác mình đang tự đứng trên đôi chân của mình.

 “Khoản nợ 80 triệu đồng từ cuối năm 2023 đến nay, tôi đã trả gần được một nửa. Nhưng điều hạnh phúc nhất là việc tôi được gia đình đón nhận, địa phương quan tâm, giúp đỡ để thay đổi cuộc đời”, anh Hào chia sẻ.

Còn đối với gia đình anh Lục Văn Tiến (ở thôn 1, xã Ea Wer) và gia đình anh Hà Văn Long (ở thôn 2, xã Ea Wer) thì cuộc sống đã mở ra trang mới sau những tháng ngày từng vướng vào ma túy. Sau khi cai nghiện ma túy thành công, giữa tháng 5/2026, hai anh là những người đầu tiên trên địa bàn tỉnh được thụ hưởng chính sách cho vay theo Quyết định số 08. Với mức vay 100 triệu đồng/hộ, anh Tiến đầu tư mua 4 con bò giống, còn anh Long tập trung chăm sóc vườn cà phê. Nhìn vườn cây ngày càng tươi tốt, đàn vật nuôi phát triển từng ngày, anh Tiến và anh Long thêm động lực, vững tin trên hành trình tái hòa nhập cộng đồng.

Sự chung tay của cả hệ thống chính trị và xã hội, trong đó công an cơ sở giữ vai trò kết nối, theo dõi, hỗ trợ và phòng ngừa từ sớm; cấp ủy, chính quyền đồng hành; gia đình quan tâm; cộng đồng dang rộng vòng tay đón nhận, hành trình hoàn lương vì thế không còn là nỗ lực đơn độc của mỗi cá nhân. Khi sinh kế được mở ra, mặc cảm được tháo gỡ, niềm tin được khơi lại, con đường trở về với cuộc sống bình thường của người từng lầm lỗi cũng rộng mở hơn.

Duy Tiến