Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức đã chính thức khởi động.
Chương trình được triển khai trên cơ sở Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Với thông điệp “Mỗi người một giai điệu. Triệu người cùng tạo nên âm thanh Việt Nam”, chương trình khơi gợi những thanh âm mang dấu ấn cá nhân và bản sắc văn hóa dân tộc. Đó có thể là lời ru của bà, tiếng rao đêm trên phố, nhịp lao động nơi đồng ruộng, tiếng nhạc cụ trong lễ hội hay một làn điệu đặc trưng của mỗi vùng đất. Từ những âm thanh bình dị ấy, “Thanh âm Việt Nam” tìm kiếm bức tranh âm thanh đa dạng, phản ánh đời sống và bản sắc văn hóa Việt Nam.
Theo Ban tổ chức, chương trình không tìm kiếm một âm thanh duy nhất đại diện cho đất nước mà khám phá và kết nối nhiều thanh âm làm nên bản sắc Việt Nam. Không gian sáng tạo dành cho mọi tầng lớp nhân dân, không giới hạn trong đội ngũ nghệ sĩ chuyên nghiệp.
 |
| Các đại biểu thực hiện nghi thức phát động chương trình. Ảnh: TTXVN |
Chương trình năm 2026 gồm 3 cuộc thi được triển khai đồng bộ trên nền tảng số chính thức http://thanham.vn. Mỗi cuộc thi có cách tham gia riêng, cho phép người dự thi đóng góp bằng kiến thức, cảm nhận hoặc năng lực sáng tạo của mình.
Cụ thể: “Đố vui Thanh âm Việt Nam” là cuộc thi trắc nghiệm trực tuyến về ca khúc, nhạc cụ dân tộc, làn điệu dân ca, di sản và đời sống âm nhạc Việt Nam. Cơ cấu giải thưởng gồm 40 giải ngày, giải tuần trong 6 tuần, giải chung cuộc và giải theo nhóm tuổi, vùng miền.
“Cảm nhận Thanh âm Việt Nam” tiếp nhận video ngắn, dài tối đa 120 giây, chia sẻ câu chuyện, ký ức hoặc góc nhìn của người tham gia về một giai điệu, bài hát quê hương hay đời sống âm nhạc.
“Sáng tạo Thanh âm Việt Nam” được xác định là cấu phần trọng tâm. Chất liệu sáng tạo có thể là âm nhạc, giai điệu, tiếng nói, tiếng động, nhạc cụ, làn điệu dân ca, âm thanh đời sống và không gian văn hóa Việt Nam. Người dự thi có thể gửi bản thu âm thanh âm đời sống như tiếng rao phố cổ, tiếng sóng vỗ mạn thuyền, tiếng khung cửi; tiết mục độc tấu nhạc cụ dân tộc; làm mới làn điệu dân ca; sáng tác, hòa âm phối khí, beat/remix; kể chuyện bằng âm thanh hoặc kết hợp với vũ đạo, hoạt họa, đồ họa số. Số lượng tác phẩm gửi dự thi không giới hạn.
 |
| Lễ phát động chương trình Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống năm 2026 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức. Ảnh: TTXVN |
Ban tổ chức xây dựng 2 bảng xếp hạng riêng dành cho tác phẩm không sử dụng và có sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cùng 7 danh hiệu tương ứng với 7 nhóm sản phẩm thanh âm. Mỗi tác phẩm được cấp mã định danh số phục vụ bảo vệ quyền tác giả. Những sản phẩm đáp ứng yêu cầu sẽ có cơ hội xuất hiện trên nền tảng chính thức và từng bước bổ sung vào Ngân hàng Thanh âm Việt Nam, kèm thông tin định danh tác giả, quyền tác giả, quyền liên quan và điều kiện khai thác. Các tác phẩm xuất sắc được định danh chính chủ trong ngân hàng và kết nối với nhà sản xuất, doanh nghiệp để khai thác thương mại.
Đây là lần đầu tiên một cuộc thi của ngành Văn hóa được tổ chức trên phạm vi toàn quốc thông qua nền tảng số. Người dự thi có thể tham gia trả lời câu hỏi trắc nghiệm, sáng tạo tác phẩm mọi lúc, mọi nơi bằng điện thoại di động. Thanh âm dự thi không nhất thiết phải là 1 bài hát hoàn chỉnh mà có thể chỉ là tiếng động gợi cảm xúc, mang dấu ấn Việt Nam.
Chương trình dành cho công dân Việt Nam trong và ngoài nước, người nước ngoài yêu mến văn hóa, âm nhạc Việt Nam, không giới hạn độ tuổi, nghề nghiệp. Người quan tâm tham gia tại website chính thức thanham.vn.
Mỗi đóng góp gửi về “Thanh âm Việt Nam” đều là một mảnh ghép của bức tranh âm nhạc dân tộc. Khi hàng triệu thanh âm nhỏ bé được lắng nghe, lưu giữ và phát huy, mỗi người Việt đang góp phần viết tiếp giai điệu của Tổ quốc hôm nay, để trao lại cho các thế hệ mai sau.
Theo kế hoạch, chương trình kéo dài đến hết ngày 30/11/2026; công tác chấm chung khảo thực hiện sau mốc này, lễ công bố kết quả và trao giải dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026.
Quỳnh Như
Nguồn: Báo Đắk Lắk điện tử
