Mở lối cho động lực tăng trưởng mới

Khi đã nhận diện được những điểm nghẽn cần tháo gỡ, bài toán đặt ra đối với Đắk Lắk là kiến tạo một hệ sinh thái nông nghiệp công nghệ cao đủ mạnh để biến tiềm năng thành động lực tăng trưởng.

Hoàn thiện thể chế

Với sự dịch chuyển cơ cấu tổ chức mới, tỉnh tập trung phát triển các mô hình kinh tế nông nghiệp đa giá trị. Giải pháp tiên phong chính là tối ưu hóa ba không gian chiến lược liên thông, gồm: vùng động lực cao nguyên phía Tây – lõi đô thị của thủ phủ cà phê thế giới; vùng động lực kinh tế biển phía Đông – Trung tâm du lịch biển – đảo cấp vùng và quốc gia; vùng trung du chuyển tiếp – vùng bổ trợ liên kết đa chiều.

Tính đến nay, Đắk Lắk đã tạo dựng được nền tảng bước đầu khi thu hút khoảng 80 dự án đầu tư vào nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, với tổng vốn gần 19.000 tỷ đồng. Dẫu vậy, dòng vốn đầu tư vào nông nghiệp nhìn chung vẫn chưa tương xứng với kỳ vọng, nhiều dự án còn loay hoay với những khó khăn tồn đọng về thủ tục pháp lý, tiếp cận đất đai và hạ tầng.

Đắk Lắk đang tập trung quy hoạch lại vùng nuôi trồng thủy sản để phát huy tối đa lợi thế của vùng.

Theo TS. Bùi Thị Ngọc Dung (Viện Quy hoạch và Thiết kế nông nghiệp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phân tích: Đắk Lắk đang đứng trước cơ hội bứt phá rất lớn nhưng tỉnh cần quyết liệt minh bạch hóa quỹ đất sạch, xây dựng nguồn dữ liệu đất đai rõ ràng về nguồn gốc và quyền quản lý để tạo sự an tâm tối đa cho doanh nghiệp. Song song đó, việc thực hiện nguyên tắc “bốn giảm” (giảm thời gian, giảm thủ tục, giảm chi phí, giảm đầu mối) phải được xem là mệnh lệnh từ ý chí quyết tâm của lãnh đạo tỉnh và các sở, ban, ngành.

Có thể thấy, sự chuyển dịch về mặt thể chế đang được chính quyền địa phương cụ thể hóa bằng hành động. Bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk cho biết: “Hiện nay, đối với những dự án, những chương trình còn khó khăn, chúng tôi tiếp tục tham mưu cho UBND tỉnh giải quyết dứt điểm các vấn đề tồn đọng cho nhà đầu tư. Đối với giai đoạn mới, tỉnh sẽ ưu tiên đặc biệt vào các lĩnh vực chế biến sâu, logistics, khoa học công nghệ, ứng dụng các nền tảng số và đưa tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất để phù hợp với xu thế phát triển nông nghiệp xanh hiện nay”.

Chuẩn hóa chuỗi ngành hàng

Tầm nhìn quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 định vị rõ ràng Đắk Lắk trở thành cực tăng trưởng mới, trung tâm sản xuất và chế biến nông sản hiện đại của cả vùng Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ. Trọng tâm chiến lược là dịch chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp thuần túy sang kinh tế nông nghiệp đa giá trị, tối ưu hóa lợi thế của một tỉnh có quy mô dân số trên 3,3 triệu người. Số liệu cơ bản cho thấy nông nghiệp, nông thôn tiếp tục đóng vai trò là trụ đỡ vĩ mô vững chắc khi kinh tế nông thôn chiếm 72,66% cấu trúc dân cư và giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân đạt 213 triệu đồng/ha/năm, đặc biệt nghề nuôi trồng thủy sản biển phía Đông đạt hơn 399 triệu đồng/ha/năm.

Hệ thống logistics cần được tập trung đầu tư để làm nền tảng cho nông nghệ cao bứt phá.

Mục tiêu chiến lược đến năm 2030 là chuẩn hóa toàn bộ các chuỗi ngành hàng nông – lâm – thủy sản gắn liền với công nghiệp chế biến sâu và dịch vụ hậu cần cảng biển. Đắk Lắk định hướng giữ vững và nâng cao chất lượng thủ phủ cà phê, đồng thời bứt phá các ngành hàng trái cây có giá trị kinh tế cao như sầu riêng. Không dừng lại ở cao nguyên, chiến lược mới tích hợp 187.000 lồng bè nuôi trồng thủy sản mặn vùng biển phía Đông nhằm cung ứng những mặt hàng giá trị xuất khẩu cao như tôm hùm, cá ngừ đại dương. 

Hệ sinh thái này được quản lý dựa trên dữ liệu, liên kết chặt chẽ, đưa Đắk Lắk trở thành mắt xích quan trọng điều phối nông sản xuyên biên giới trong hành lang kinh tế kết nối khu vực Mekong mở rộng. Tỉnh cam kết xây dựng một chính quyền kiến tạo, hành động và minh bạch, thực sự đồng hành để biến các tiềm năng khác biệt thành động lực bứt phá nhanh và bền vững, đưa Đắk Lắk trở thành vùng đất giàu bản sắc, có năng lực cạnh tranh cao trên trường quốc tế.

Quán triệt sâu sắc về định hướng phát triển trong kỷ nguyên mới, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng nhấn mạnh: Điều quan trọng nhất đối với Đắk Lắk hiện nay là khả năng chuyển hóa những tiềm năng lợi thế thành kết quả, thành động lực tăng trưởng thực sự, biến các định hướng lớn trong quy hoạch thành những công trình, những dự án được triển khai trên thực tế, đem lại hiệu quả cho người dân và doanh nghiệp. Phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi trường sinh thái, tài nguyên rừng, tài nguyên nước, tài nguyên biển, bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển bền vững.

Lê Minh