Có những vùng đất không cần nhắc đến vẫn hiện ra trong trí nhớ, như một thói quen của trái tim. Có những hình ảnh không cần gọi tên cũng tự trở về trong ký ức.
Với Phú Yên, đó là cầu Đà Rằng – cây cầu đã đi qua bao mùa nắng gió, in bóng xuống dòng sông Ba như một vệt thời gian không phai. Nó lặng lẽ nối những lớp người, những năm tháng, để mỗi lần nhớ về, ký ức luôn hiện ra một con đường rõ ràng – con đường dẫn về nhà.
 |
| Cầu Đà Rằng trong một sớm mai. Ảnh: Lê Minh |
Dòng sông Ba cứ thế trôi, như cách thời gian đi qua đời người, không ngoảnh lại. Nhưng cầu Đà Rằng vẫn đứng đó, âm thầm chứng kiến, giữ lại những gì dòng sông mang ra biển lớn. Trong tâm tưởng bao lớp người dân xứ Nẫu, cây cầu như một dải ký ức căng ngang trời, bắc qua những lớp thời gian, những mùa mưa lũ, những năm tháng chiến tranh, những đổi thay của một đô thị trẻ. Có những câu chuyện không ai kể, nhưng vẫn nằm lại đâu đó trên từng thanh sắt cũ. Là dấu chân của một người lính năm nào, hay một cuộc chia tay đã chìm vào quên lãng. Là bước chân của những người buôn gánh bán bưng đi qua từ tinh mơ. Là tiếng còi tàu xé ngang một hoàng hôn đỏ ối.
Tôi không nhớ mình đã đi qua cây cầu ấy bao nhiêu lần. Chỉ nhớ những buổi trưa nắng đổ lửa, mặt sông loang loáng ánh bạc, từng nhịp cầu như nóng lên dưới bước chân vội. Nhớ những buổi chiều gió lộng, đi trên cầu mà nghe cả dòng sông thở, nghe tiếng kim loại cũ kỹ vọng lên những âm thanh khô khốc, như tiếng thời gian trở mình trong lòng thép. Và nhớ cả những buổi sớm rất sớm, khi thành phố còn chưa thức giấc, chỉ có sương mỏng giăng ngang, cây cầu hiện ra như một nét vẽ mờ trong khoảng lặng chưa kịp gọi tên.
Cây cầu ấy không chỉ nối hai bờ sông. Nó nối những khoảng cách mà mắt thường không nhìn thấy. Nối tuổi thơ với trưởng thành, nối những ngày chưa hiểu gì về đời với những tháng năm đã đủ đầy va vấp.
Trong rất nhiều biểu tượng đô thị, hiếm có hình ảnh nào bền bỉ như cây cầu. Với cầu Đà Rằng, giá trị ấy càng rõ khi nó gắn với sông Ba – một dòng chảy không chỉ của nước, mà của lịch sử và đời sống. Cây cầu vì thế không đơn thuần là công trình kỹ thuật. Nó là một cấu trúc văn hóa, nơi mỗi thế hệ đi qua đều để lại một phần dấu ấn của mình.
Người ta có thể xây những cây cầu mới rộng hơn, hiện đại hơn. Nhưng có những cây cầu không thể thay thế khi nó đã trở thành một phần của tâm trí. Cầu Đà Rằng là một trong những điều như thế. Nó không chỉ là một công trình, mà là một thói quen nhớ, nối mình với một vùng đất.
Người ta có thể quên đi nhiều đổi thay của phố xá, nhưng không bao giờ quên hình ảnh cây cầu lặng lẽ mà bền bỉ ấy.
Để rồi hôm nay, giữa một nơi xa, khi thoáng nghĩ về quê nhà, người ta sẽ thấy mình đang đứng lại, giữa nhịp cầu cũ, trong một chiều gió thổi mạnh.
Kim Ái
Nguồn: Báo Đắk Lắk điện tử
